İdari Gözetim Kararı ve Alternatif Yükümlülükler: Geri Gönderme Merkezinden (GGM) Tahliye Rehberi
Hakkında sınır dışı etme kararı alınan yabancıların Geri Gönderme Merkezlerinde (GGM) tutulmasını öngören idari gözetim kararı, kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkına (Anayasa m. 19, AİHS m. 5) doğrudan müdahale niteliğindedir ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK m. 57 & m. 57/A) uyarınca ancak istisnai ve son çare (ultima ratio) olarak uygulanabilir. Av. Enes Nergiz Hukuk ve Danışmanlık Bürosu (Antalya Barosu Sicil No: 6281), Geri Gönderme Merkezlerinde tutulan yabancılar için Sulh Ceza Hakimliği nezdinde idari gözetim itirazı ve alternatif yükümlülüklere çevirme başvurularını yürütmektedir.
YUKK m. 57 İdari Gözetim ve YUKK m. 57/A Alternatif Yükümlülükler Tablosu
| Hukuki Kurum | YUKK Maddesi | Görevli Merci ve Karar Süresi | Uygulama Şartları ve Sonucu |
|---|---|---|---|
| İdari Gözetim Kararı ve Azami Süresi | YUKK m. 57/2–3 | Valilik (Her ay düzenli değerlendirme zorunluluğu) | Kaçma ve kaybolma riski veya kamu düzeni/güvenliği tehdidi; azami süre 6 ay (zorunlu hallerde +6 ay) |
| Sulh Ceza Hakimliğine İdari Gözetim İtirazı | YUKK m. 57/6 | Gözetim kararını veren valiliğin/GGM’nin bulunduğu yer Sulh Ceza Hakimliği (5 gün içinde sonuçlandırılır) | İtiraz süreye tabi değildir; reddedilse dahi şartların değiştiğinden bahisle yeniden başvurulabilir |
| İdari Gözetime Alternatif Yükümlülükler | YUKK m. 57/A | Valilik veya Sulh Ceza Hakimliği (azami 24 ay) | Belirli adreste ikamet etme, bildirimde bulunma (imza), aile temelli geri dönüş veya teminat karşılığı serbest bırakılma |
Sıkça Sorulan Sorular (SSS) — İdari Gözetim Kararı ve GGM Tahliye
Geri Gönderme Merkezinde (GGM) idari gözetim altında tutulan yabancı için nereye itiraz edilir?
YUKK m. 57/6 uyarınca idari gözetim altına alınan kişi veya avukatı, idari gözetim kararına karşı kararı veren valiliğin veya Geri Gönderme Merkezinin bulunduğu yer Sulh Ceza Hakimliğine başvurabilir; Sulh Ceza Hakimliği incelemeyi 5 gün içinde sonuçlandırır.
İdari gözetim (GGM’de tutma) yerine uygulanan 'alternatif yükümlülükler' (YUKK m. 57/A) nelerdir?
YUKK m. 57/A uyarınca yabancının Geri Gönderme Merkezinde tutulması yerine; belirli bir adreste (konutta) ikamet etme, belirlenen sürelerde İl Göç İdaresine bildirimde bulunma (imza atma), aile temelli geri dönüş, geri dönüş danışmanlığı veya nakdi teminat yatırma yükümlülüklerinden biri ya da birkaçı uygulanarak serbest bırakılmasına karar verilebilir.
Sulh Ceza Hakimliği başvurusu Geri Gönderme Merkezinden çıkışı sağlar mı, sınır dışı davası da açılmalı mıdır?
Sulh Ceza Hakimliği yalnızca 'idari gözetim (tutulma)' kararını inceler; yabancının Türkiye’den sınır dışı edilmesini (uçakla gönderilmesini) durdurmak için mutlaka eş zamanlı olarak 7 gün içinde İdare Mahkemesinde sınır dışı kararının iptali davası (YUKK m. 53/3) açılması şarttır.
Sabit ikametgahı (kira sözleşmesi veya tapusu) ve ailesi Türkiye’de olan yabancı GGM’den nasıl çıkarılır?
Yabancının Türkiye’de yerleşim yeri belgesi, noter onaylı kira sözleşmesi veya tapu kaydı ile aile bağları Sulh Ceza Hakimliğine sunularak 'kaçma ve kaybolma riskinin bulunmadığı' ispatlanır ve ölçülülük ilkesi gereği idari gözetimin sonlandırılması sağlanır.
Sulh Ceza Hakimliği ilk itirazı reddederse tekrar başvuru yapılabilir mi?
Evet. YUKK m. 57/6’nın açık hükmü uyarınca Sulh Ceza Hakimliğinin kararı kesindir ancak idari gözetim şartlarının ortadan kalktığı veya değiştiği (örneğin İdare Mahkemesinde sınır dışı iptal davası açıldığı, sağlık raporu veya sabit adres belgesi sunulduğu) ileri sürülerek hakimliğe yeniden başvurulabilir.
İlgili Uzmanlık Alanlarımız: Sınır Dışı Etme (Deport) Kararı | Deport ve GGM Avukatı | V-69 ve V-154 Tahdit Kodları
Merkez Ofis: Hacet Mah., Adliye Cad., Göret Apt., No: 13, Kat: 3, Daire: 5, 07400 Alanya / Antalya (Alanya Adliyesi Karşısı) • Tel / WhatsApp: +90 553 417 23 13
Yasal Uyarı: İşbu içerik Türkiye Barolar Birliği meslek kurallarına uygun olarak yalnızca genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olaylara ilişkin hukuki mütalaa yerine geçmez.


